De elektronische studiegids voor het academiejaar 2026 - 2027 is onder voorbehoud.





Arbeidsrecht en sociale zekerheidsrecht (2124)

Coördinerend verantwoordelijke:Prof. dr. Johan PEETERS 
Lid van het onderwijsteam:Mevrouw An VANGOMPEL 
 De heer Bert CROIMANS 
 De heer Maxim RUYSSCHAERT 


Studiepunten: 12,0
Studiebelastingsuren: 324
Periode: kwartiel 3 (0sp) + kwartiel 4 (12sp)
Overgangscurriculum

Onderwijstaal: Nederlands

2de Examenkans1: Ja
Eindcijfer2: Numeriek
Tolerantie3: Zie plaats in het onderwijsaanbod

Volgtijdelijkheid
Verplichte volgtijdelijkheid op niveau van de opleidingsonderdelen
 
 
  Volgende opleidingsonderdelen dient u ook opgenomen te hebben in uw studieprogramma in een voorgaande onderwijsperiode.
    Beginselen van het recht (1874) 8.0 stptn  
    Verbintenissenrecht (1875) 10.0 stptn  
 


Begincompetenties

1. De student heeft een begin gemaakt met Probleem Gestuurd Onderwijs, of Opdracht Gestuurd Onderwijs. De student heeft de vaardigheid om juridische teksten, zowel in het Nederlands als in het Frans, te lezen, te begrijpen en daar vragen bij te stellen. De student is in staat om en bereid tot het voeren van een gesprek met mede-studenten en de docent over de thema's van het opleidingsonderdeel.

2. De student kent en begrijpt de elementaire basisstructuur van de Belgische federale staat, en van de Europese Unie. Hij is vertrouwd met de aard van de rechtsnormen, en de juridische draagwijdte daarvan, die worden uitgevaardigd door de Belgische en de Europese wetgever.

3.De student kan vonnissen en arresten, uitgesproken in het Nederlands, het Frans of het Engels door Belgische of Europese rechtsolleges, begrijpen en op correcte wijze ontleden in: (1) de belangrijkste feitelijke elementen; (2) de relevante rechtsvragen; (3) de toepasselijke rechtsregels; (4) de argumenten van de verschillende partijen; en (5) de juridische beoordeling door het rechtscollege. De student is in staat om deze onderdelen met eigen woorden in het Nederlands samen te vatten.

4. De student kent en begrijpt de juridische basisbegrippen van het algemeen verbintenissenrecht en van het Europees recht. Hij is in staat juridische vraagstukken uit het algemeen verbintenissenrecht en het Europees recht correct te analyseren en toe te lichten, om ze vervolgens toe te passen op rechtsvragen in een arbeids- of socialezekerheidsrechtelijke casus. Voorkennis van het algemeen verbintenissenrecht en van het Europees recht is met andere woorden noodzakelijk om de eindcompetenties van het opleidingsonderdeel te kunnen bereiken



Inhoud

Het betreft een overgangscurriculum.

Het blok Arbeids- en sociale zekerheidsrecht beoogt het verwerven van basiskennis in de materie die de student in staat moet stellen eenvoudige problemen onmiddellijk op te lossen. Verder beoogt het blok de student vertrouwd te maken met de bronnen van het arbeids- en socialezekerheidsrecht en de algemene beginselen, zodat de student ook complexere problemen in de materie kan oplossen, na terugvinden en studie van relevante wetgeving, rechtspraak en rechtsleer. Het vak is ingedeeld in twee onderdelen, te weten een nationaal luik en een Europees/internationaal luik, die beiden weer zijn opgedeeld in arbeidsrecht en socialezekerheidsrecht.

In het deel arbeidsrecht worden onder meer volgende onderwerpen besproken: begrip en toepassingsgebied van het arbeidsrecht, de bronnen van het arbeidsrecht, de arbeidsovereenkomst (aard en soorten, het sluiten van een arbeidsovereenkomst, geldigheidsvereisten, bijzondere bedingen), rechten en plichten van partijen bij de arbeidsovereenkomst, arbeidsreglementering, welzijn op het werk, discriminatie en gelijke behandeling, vrij verkeer van werknemers, schorsing van de arbeidsovereenkomst (vakantie, overmacht, thematische verloven), beëindiging van de arbeidsovereenkomst, herstructurering. Tenslotte wordt er ook aandacht besteed aan de overlegstructuren (vrijheid van vereniging, collectieve arbeidsconflicten, werknemersinspraak).

In het deel sociale zekerheidsrecht worden onder meer volgende thema's behandeld: het begrip sociale zekerheid, de bronnen van het sociale zekerheidsrecht, de administratie en de financiering van de sociale zekerheid, de sociale risico's (ouderdom, overlijden, arbeidsongeschiktheid, werkloosheid, gezinslasten, gezondheidszorg, zorg, behoeftigheid) en de sociale prestaties.

Tenslotte wordt er ook aandacht besteed aan de rechtsbescherming(arbeidsrechtbanken en -hoven, sociale inspectie).

In beide delen (arbeidsrecht en sociale zekerheidsrecht) wordt, afgezien van het Belgische bronnenmateriaal, ook ruime aandacht besteed aan de relevante Europese regelgeving en internationale verdragen. In dit kader worden zowel de Europese regelingen op zich als de implementatie ervan naar Belgisch recht onderzocht. Er is ook telkens ruimte voor een kritische beoordeling en oog voor maatschappelijke evoluties en het juridisch antwoord daarop.

  • Begrip en toepassingsgebied van het arbeidsrecht
  • Bronnen van het arbeidsrecht
  • Arbeidsovereenkomst (aard en soorten; het sluiten ervan; geldigheidsvereisten; bijzondere bedingen; discriminatie en gelijke behandeling; schorsing; beëindiging van de arbeidsovereenkomst)
  • Vrij verkeer van werknemers
  • Herstructureringen
  • Arbeidsreglementering
  • Rechten en plichten van werkgever en werknemer
  • Welzijn op het werk
  • Overlegstructuren (vrijheid van vereniging; collectieve arbeidsconflicten; staking; lock-out; werknemersinspraak; vakbondsafvaardiging; ondernemingsraad; sociale verkiezingen)
  • Begrip sociale zekerheid
  • Bronnen van het sociale zekerheidsrecht
  • Administratie van de sociale zekerheid
  • Financiering van de sociale zekerheid
  • Sociale risico's (ouderdom; overlijden; arbeidsongeschiktheid; werkloosheid; gezinslasten; gezondheidszorg; zorg; behoeftigheid)
  • Sociale prestaties
  • Rechtsbescherming
  • Arbeidsinspectie


Verplichte handboeken (boekhandel)
 

Handboek 1:

Synopsis van het Belgische sociaal recht, P. Humblet, W. Rauws, J. Peeters, R. Janvier; I. De Wilde (red.), meest recente editie, Intersentia, Antwerpen, Bestaat uit 3 delen: individueel arbeidsrecht, collectief arbeidsrecht en socialezekerheidsrecht

ISBN: 9789400015937

Handboek 2:

Europees arbeidsrecht, F.J.L. Pennings en S.S.M. Peters (ed.), meest recente editie, Kluwer Deventer

ISBN: 9789013159271

Handboek 3:

Basiswetboek Sociaal Recht, F. Louckx, J. Peeters, E. Timbermont, K. Van den Langenbergh, G. Van Limberghen, V. Vervliet, meest recente editie, Kluwer

ISBN: 9789403038780 

 

Verplichte cursussen (gedrukt door boekhandel)
 

Cursus 1:

Subtitel: Aanvullend wettenbundel
Extra info:



Organisatie- / Werkvormen
Organisatievormen  
Hoorcollege  
Onderwijsgroep  
Werkvormen  
Casestudy  
Discussies /debat  
Oefeningen  


Evaluatie

Kwartiel 4 (12,00sp)

Evaluatievorm
Schriftelijk examen100 %
Gesloten-boek
Gebruik studiemateriaal tijdens evaluatie
ToelichtingEen niet-geannoteerd wetboek en de reader met extra wetgevend materiaal mogen gebruikt worden op het examen.
Extra info

De docent bepaalt in overleg met het Onderwijsmanagementteam en de studentenadministratie de planning en de examenvorm voor een eventueel inhaalexamen. De examenvorm kan afwijken van de examenvorm die werd gebruikt tijdens de reguliere examenperiode. De planning en examenvorm worden aan de student meegedeeld nadat de aanvraag van een inhaalexamen is goedgekeurd.


Tweede examenkans

Evaluatievorm tweede examenkans verschillend van eerste examenkans
Neen
Toelichting evaluatievorm Er is in principe een schriftelijk gesloten-boek examen. Afhankelijk van
het aantal deelnemers kan de evaluatievorm bij de tweede kans gewijzigd
worden (mondeling met open vragen, casus of meerkeuzevragen).


Eindcompetenties
  EC = eindcompetenties      DC = deelcompetenties      BC = beoordelingscriteria  
bachelor in de rechten
  •  EC 
  • EC01 - De bachelor in de rechten heeft juridische (basis)kennis van en inzicht in de leerstukken en systematiek van de belangrijkste rechtsgebieden behorende tot het nationale, internationale en supranationale recht gekoppeld aan de recente ontwikkelingen en aan het wetenschappelijk onderzoek in het vakgebied en met aandacht voor de maatschappelijke realiteit. (wetenschappelijk-disciplinaire kennis)

  •  EC 
  • EC03 - De bachelor in de rechten heeft inzicht in de problematiek van eenmaking van het recht, in het bijzonder binnen de Europese context.

  •  EC 
  • EC04 - De bachelor in de rechten heeft inzicht in de voortdurende interactie tussen nationaal, supranationaal en internationaal recht. (wetenschappelijk-disciplinaire kennis)

  •  EC 
  • EC05 - De bachelor in de rechten kan een nationaal rechtsgebied benaderen vanuit een Europees, internationaal en rechtsvergelijkend perspectief. (wetenschappelijk-disciplinaire kennis)

  •  EC 
  • EC06 - De bachelor in de rechten kan wetgeving, rechtspraak, rechtsleer, en andere juridische teksten en bronnenmateriaal verzamelen, selecteren, analyseren en kritisch verwerken. (algemeen wetenschappelijke onderzoekscompetentie)

  •  EC 
  • EC07 - De bachelor in de rechten kan in toenemende mate van zelfstandigheid omgaan met verschillende (digitale) bronnen van het juridische vakgebied, zowel Nederlandstalige, Engelstalige als Franstalige bronnen. (algemeen wetenschappelijke onderzoekscompetentie)

  •  EC 
  • EC09 - De bachelor in de rechten kan een eenvoudig juridisch probleem onderkennen, benaderen vanuit het betrokken rechtsgebied, en de bijhorende elementen en relevante rechtsregels detecteren. De bachelor in de rechten kan een casus op bachelorniveau oplossen door het toepassen van oplossingsstrategieën, onder andere vanuit een rechtsvergelijkende benadering. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC11 - De bachelor in de rechten kan de Nederlandse, Engelse en Franse (rechts)taal adequaat gebruiken in een juridische context. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC12 - De bachelor in de rechten kan op zelfstandige en heldere wijze mondeling en schriftelijk adequaat communiceren over juridische informatie, ideeën, argumenten, problemen en oplossingen. De bachelor in de rechten maakt hierbij desgevallend gebruik van de meest adequate gespreks- of presentatietechnieken. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC13 - De bachelor in de rechten onderkent ethische en sociaal-maatschappelijke aspecten in een juridische context. De bachelor in de rechten kan deze aspecten mee in rekening brengen bij het richting geven aan de oordeelsvorming. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC14 - De bachelor in de rechten toont een kritische attitude en is in staat het recht en juridische standpunten naar waarde te schatten, in vraag te stellen, en hierover te reflecteren. De bachelor in de rechten kan een argumentatie opbouwen en verdedigen. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC15 - De bachelor in de rechten kan op een actieve en constructieve manier bijdragen aan een gemeenschappelijke doelstelling, en dit al dan niet in teamverband (formeel of informeel). (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC16 - De bachelor in de rechten is in staat de eigen aanpak en leerprocessen (in toenemende mate zelfstandig en zelfgestuurd) te plannen en te evalueren, en doet dit vanuit een ingesteldheid tot levenslang leren. (algemene competentie)

 

master in de rechten
  •  EC 
  • EC02 - De master in de rechten heeft een gespecialiseerde wetenschappelijk disciplinaire kennis van en inzicht in de leerstukken en in de systematiek(en) van de rechtsgebieden behorende tot de keuzevakken van de masteropleiding, mede vanuit Europees en rechtsvergelijkend perspectief. De master in de rechten kan deze kennis, inzichten en systematiek(en) toepassen, mede vanuit Europees en rechtsvergelijkend perspectief. (wetenschappelijk-disciplinaire kennis)

  •  EC 
  • EC04 - De master in de rechten heeft inzicht in de problematiek van eenmaking van het recht, in het bijzonder binnen de Europese context. (wetenschappelijk-disciplinaire kennis)

  •  EC 
  • EC05 - De master in de rechten heeft inzicht in de voortdurende interactie tussen nationaal, supranationaal en internationaal recht. (wetenschappelijk-disciplinaire kennis)

  •  EC 
  • EC06 - De master in de rechten kan kritisch en op zelfstandige wijze verschillende (digitale) bronnen van het juridische vakgebied opzoeken, raadplegen en selecteren, zowel Nederlandstalige, Engelstalige als Franstalige bronnen. (algemeen wetenschappelijke onderzoekscompetentie)

  •  EC 
  • EC07 - De master in de rechten kan wetgevingen, rechtspraak, rechtsleer en andere juridische teksten analyseren, interpreteren en verantwoord aanwenden. (algemeen wetenschappelijke onderzoekscompetentie)

  •  EC 
  • EC09 - De master in de rechten is in staat om de verschillende elementen en de relevante rechtsregels in een complexe probleemstelling te detecteren en één of meerdere adequate oplossingsstrategieën te selecteren, de gemaakte keuze te verantwoorden, en de gekozen oplossingstrategie(ën) toe te passen. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC11 - De master in de rechten is in staat om eigen ideeën, standpunten en oplossingen zowel schriftelijk als mondeling op een adequate manier te communiceren en te presenteren in diverse contexten en daarbij gebruik te maken van de Nederlandse, Engelse en Franse (rechts)taal. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC13 - De master in de rechten onderkent ethische en sociaal-maatschappelijke aspecten in een juridische context, kan er kritisch over reflecteren en kan op basis van ethische aspecten, met inachtneming van de eigen verantwoordelijkheden als jurist, richting geven aan een eigen oordeelsvorming. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC15 - De master in de rechten toont een kritische attitude, en is in staat het recht en de verschillende juridische standpunten in kaart te brengen, kritisch te benaderen en zo te komen tot een eigen juridisch onderbouwd oordeel. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC16 - De master in de rechten kan in teamverband, op een actieve en constructieve manier, bijdragen aan een gemeenschappelijke doelstelling in een multidisciplinaire context. (algemene competentie)

  •  EC 
  • EC17 - De master in de rechten is in staat om de eigen aanpak en leerprocessen zelfstandig en zelfgestuurd te plannen, te evalueren, en, in voorkomend geval, ook bij te sturen. (algemene competentie)

 

Plaats in het onderwijsaanbodTolerantie3
2de bachelorjaar in de rechten J
master in de rechten (equivalentieprogramma) J



1   Onderwijs-, examen- en rechtspositieregeling art. 12.2, lid 2.
2   Onderwijs-, examen- en rechtspositieregeling art. 15.1, lid 3.
3   Onderwijs-, examen- en rechtspositieregeling art. 16.9, lid 2.