De elektronische studiegids voor het academiejaar 2026 - 2027 is onder voorbehoud.





Stochastische processen in de fysica (4856)

Coördinerend verantwoordelijke:Prof. dr. Jef HOOYBERGHS 
Lid van het onderwijsteam:De heer Robbe VAN HAVERBEKE 
 De heer Thibau MANGELSCHOTS 


Studiepunten: 3,0
Studiebelastingsuren: 81
Periode: semester 2 (3sp)

Onderwijstaal: Nederlands

2de Examenkans1: Ja
Eindcijfer2: Numeriek
Tolerantie3: Zie plaats in het onderwijsaanbod

Volgtijdelijkheid
Geen volgtijdelijkheid


Begincompetenties

De student heeft inzicht in de basisbegrippen van de wiskunde en heeft rekenvaardigheden bij het toepassen hiervan. Dit omvat onder andere: limieten, afgeleide, Taylorontwikkeling en integratie van functies. (behandeld in Calculus 1 (4543) ).

De student begrijpt en kan werken met reële functies in meerdere reële veranderlijken, in het bijzonder met partiële afgeleiden (behandeld in Calculus 2 (3323) ).

De student kent de basisconcepten en oplossingsmethoden voor homogene- en niet-homogene lineaire differentiaalvergelijkingen. (behandeld in Wiskundige methoden van de fysica (3763) )

De student begrijpt en kan toepassen: principes van de klassieke mechanica zoals de wetten van Newton, arbeid en energie, potentiële energie en behoud van energie (behandeld in Mechanica (3322) ).

De student begrijpt en kan toepassen: de elementaire rekenregels voor kansen en voorwaardelijke kansen, basisbegrippen zoals onafhankelijkheid en correlaties.

De student kan werken met verdelingen en dichtheden van stochastische veranderlijken. (behandeld in Inleiding tot kanstheorie en statistiek (3319) )



Inhoud

Stochastische processen in de fysica is een discipline die zich bezighoudt met systemen en fenomenen die zich in de loop van de tijd op een inherent probabilistische manier ontwikkelen. In tegenstelling tot deterministische systemen, waarbij de toekomstige toestand nauwkeurig kan worden voorspeld door het verleden, i.e. de beginvoorwaarden, omvatten stochastische processen willekeur en onzekerheid. In veel gevallen heeft een stochastisch proces geen langetermijngeheugen. Deze cursus benadert het onderwerp vanuit het concept van Markov-processen: de update van de toestand van het systeem is alleen een functie van de huidige toestand en niet van zijn geschiedenis.


De cursus behandelt:



Markov-ketens, discrete tijd


Markov-proces, continue tijd


Detailed balance en evenwicht


Koppeling met statistische fysica


Brownse beweging, Einstein-relatie


Langevin-dynamica



Organisatie- / Werkvormen
Organisatievormen  
Hoorcollege  
Werkzittingen  


Evaluatie

Semester 2 (3,00sp)

Evaluatievorm
Schriftelijk examen100 %



Eindcompetenties
  EC = eindcompetenties      DC = deelcompetenties      BC = beoordelingscriteria  
bachelor in de fysica
  •  EC 
  • EC 7: De bachelor Fysica kan de in de fysica gebruikte wiskundige methodes toepassen en beschikt over een goede rekenvaardigheid, met inbegrip van computationele technieken en programmeervaardigheden.

 

Plaats in het onderwijsaanbodTolerantie3
2de bachelorjaar in de fysica J
3de bachelorjaar in de fysica optie vrije keuze aanvulling J



1   Onderwijs-, examen- en rechtspositieregeling art. 12.2, lid 2.
2   Onderwijs-, examen- en rechtspositieregeling art. 15.1, lid 3.
3   Onderwijs-, examen- en rechtspositieregeling art. 16.9, lid 2.